Barqaror rivojlanish va ESG ko‘rsatkichlari xalqaro rivojlanish institutlari, jamg‘armalar va mahalliy banklardan turli loyihalar — kichik va o‘rta tadbirkorlikdan tortib shaharlar va hududlargacha — uchun moliyalashtirish jalb etishning zamonaviy vositasidir.

“Banklar uchun ESG” kursi moliyalashtirish jalb etish uchun ESG vositalarini tushunishga yordam beradi.

Trening ESG’ni haqiqiy ishda — moliyalashtirish jalb etishdan tortib xatarlar, investitsiyalar va kompaniya strategiyasini boshqarishgacha — qo‘llamoqchi bo‘lgan mutaxassislar uchun amaliy intensiv sifatida ishlab chiqilgan.

“Banklar uchun ESG” kursida quyidagilarni o‘rganamiz:

• ESG-transformatsiya va global trendlar
• ESG bo‘yicha xalqaro hisobot standartlari
• issiqxona gazlari chiqindilarini hisoblash (GHG Protocol, Scope 1–3)
• qarz oluvchilar va investitsiya loyihalarini ESG-baholash
• barqaror moliyalashtirish mexanizmlari va vositalari
• ESG omillarining NPV-modellashtirish, kapital qiymati va aktivlarni boshqarishga ta’siri
• xalqaro tartibga solish mexanizmlari, jumladan CBAM

 

Ushbu trening kimlar uchun:

bank sektori, investitsiya kompaniyalari, developerlar, sanoat korxonalari, eksportga yo‘naltirilgan biznes, konsalting kompaniyalari va davlat tashkilotlari, shuningdek, ESG yondashuvlarini strategiya, moliyalashtirish va operatsion faoliyatga integratsiya qilishni rejalashtirayotgan kompaniyalar uchun.

Qaysi mutaxassislar uchun:

top-menejerlar, barqaror rivojlanish va ESG mutaxassislari, moliyachilar, risk-menejerlar, investitsiya tahlilchilari, kredit mutaxassislari, hisobot va komplayens xodimlari, ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qilish mutaxassislari, loyiha menejerlari, strateglar va maslahatchilar uchun.

Ushbu trening nima uchun kerak:

ESG moliyalashtirish imkoniyati, xatarlarni baholash, investitsiyaviy jozibadorlik, kapital qiymati, xalqaro bozorlar talablari va biznesning uzoq muddatli barqarorligiga qanday ta’sir qilishini tushunish uchun.

Trening ESG kun tartibini kompaniyaning amaliy vazifalari bilan bog‘lashga yordam beradi: hisobot va emissiyalarni hisoblashdan tortib loyihalarni baholash, barqaror moliyalashtirish va yangi tartibga solish talablariga tayyorgarlikkacha.

O‘quv dasturi

1. Barqaror rivojlanish va ESG konteksti

Maqsad: ESG transformatsiyasining zarurati va asosiy global tendensiyalar haqida tushuncha shakllantirish.

1.1. Barqaror rivojlanish konsepsiyasi va BMTning Barqaror rivojlanish maqsadlari (BRM): jamiyat va biznes ehtiyojlari.

1.2. ESG omillari: ekologik (E), ijtimoiy (S), korporativ boshqaruv (G) va ularning moliyaviy ko‘rsatkichlar bilan o‘zaro bog‘liqligi.

1.3. Iqlim o‘zgarishi: issiqxona gazlari, iqlim ssenariylari, uglerod izi va uglerod intensivligi o‘rtasidagi farqlar.

1.4. Bank sektori uchun iqlim xatarlari: jismoniy va o‘tish davri xatarlari.

1.5. Global tashabbuslar: Parij iqlim bitimi, Barqaror moliyalashtirish tamoyillari, Mas’uliyatli bank faoliyati tamoyillari (PRB) va boshqalar.

2. ESG standartlari va tartibga solish

Maqsad: normativ-huquqiy bazani va ESG baholash vositalarini o‘rganish.

2.1. O‘zbekiston Respublikasi, O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki va boshqa yurisdiksiyalardagi tartibga solish talablariga umumiy sharh.

2.2. Uglerod bozorlari.

2.3. Transchegaraviy uglerod tartibga solinishi: CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism — Uglerod chegarasini tartibga solish mexanizmi) va uning bank mijozlariga ta’siri.

2.4. Issiqxona gazlari hisobini yuritish standartlari: GHG Protocol, ISO 14064.

2.5. Tashkiliy chegaralar: Scope 1, Scope 2, Scope 3.

2.6. ESG hisobot standartlari va tizimlari: GRI, TCFD, IFRS, ESRS.

2.7. ESG reyting agentliklari va reyting baholash metodologiyalari.

3. ESG ko‘rsatkichlarini hisoblash va qarz oluvchilarni baholash

Maqsad: mijozlarning ESG xatarlarini baholashning miqdoriy va sifat usullarini o‘rganish.

3.1. Scope 1 va Scope 2 bo‘yicha baholash: to‘g‘ridan-to‘g‘ri va bilvosita emissiyalarni aniqlash, ma’lumotlarni yig‘ish usullari va konversiya koeffitsiyentlari.

3.2. Scope 3 bo‘yicha baholash: mijozning qiymat yaratish zanjiri bo‘ylab emissiyalarni tasniflash va hisoblash.

3.3. Ijtimoiy (S) va korporativ boshqaruv (G) tahlili: mehnat amaliyotlari, xavfsizlik, shaffoflik, korrupsiya xatarlari.

3.4. Mas’uliyatli investitsiya strategiyasi va ESG skoringi (Mas’uliyatli bank faoliyati tamoyillari, Mas’uliyatli investitsiya tamoyillari va boshqalar).

4. Barqaror moliyalashtirish vositalari

Maqsad: yashil iqtisodiyotga o‘tishni qo‘llab-quvvatlovchi moliyaviy mahsulotlarni o‘rganish.

4.1. Yashil kreditlar va obligatsiyalar: loyihalarning muvofiqlik mezonlari (taksonomiya).

4.2. Barqaror rivojlanish ko‘rsatkichlariga bog‘langan kreditlar (Sustainability-linked loans).

4.3. Bitimlarni baholashda grinvoshing (greenwashing — ekologik jihatdan chalg‘ituvchi da’volar)ning oldini olish yondashuvlari.

4.4. Xalqaro moliyalashtirish manbalaridan foydalanish imkoniyatlari.

5. NPV modellashtirish va portfelni boshqarish

Maqsad: ESG omillarini moliyaviy modellarga va bank strategiyasiga integratsiya qilish.

5.1. O‘tish davri iqtisodiyoti: ESG omillarining kapital qiymati va aktivlarni baholashga ta’siri.

5.2. ESG ta’sirlarini hisobga olgan holda sof joriy qiymatni (NPV — Net Present Value) hisoblash.

5.3. Bank kredit portfelining uglerod intensivligini boshqarish: optimallashtirish va kompensatsiya strategiyalari.

5.4. Biologik xilma-xillik va bank mahsulotlarida uglerod kreditlaridan foydalanish.

Qo‘shimcha ma’lumot:

• ESG bo‘yicha qayerda o‘qish mumkin?
• CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism) bo‘yicha kurs